Lecznictwo uzdrowiskowe stanowi atrakcyjną alternatywę dla farmakoterapii. Ma charakter bodźcowy, powodujący określoną reakcję organizmu, a w konsekwencji zwiększenie odporności. Biorąc lek oczekujemy ustąpienia objawu, natomiast zabiegi sanatoryjne, wykorzystujące wody lecznicze i naturalne zjawiska fizyczne, wyzwalają siły organizmu do zwalczania choroby. To korzystny sposób terapii w przypadku chorób przewlekłych, które przebiegają z okresami zaostrzeń i remisji.
 
Zdrowe, czyste powietrze

W uzdrowisku leczy wszystko, począwszy od klimatu. W Polsce są dwa bodźcowe klimaty: morski, panujący na wybrzeżu Bałtyku, i górski (Karpaty i Sudety). Nie wszyscy chorzy mogą przebywać na terenach, na których oddziałują silne bodźce klimatyczne. Na szczęście większość polskich uzdrowisk zlokalizowana jest na pogórzu (300-800 m n.p.m.), gdzie panuje klimat łagodniejszy niż w wyższych partiach gór i nad morzem. Promieniowanie słoneczne jest tu mniej intensywne, wiatry słabsze i mniejsza wilgotność powietrza. To najkorzystniejsza strefa klimatyczna w Polsce. I w tym rejonie znajdują się najbogatsze złoża wód mineralnych - solanek.

Najwięcej leczniczych źródeł wód mineralnych ma Krynica i Lądek Zdrój, ale nie brak ich także w innych kurortach: w Rabce, Szczawnicy, Muszynie, Rymanowie, Kudowie. Mają zróżnicowany skład chemiczny i dzięki temu mogą być wykorzystywane w terapii wielu chorób. Zalecane są w dolegliwościach gastrycznych (unikalną solanką o takim zastosowaniu jest Zuber, występujący tylko w Krynicy), ginekologicznych, w chorobach przemiany materii i otyłości. Mogą mieć także działanie odmładzające, dzięki pozytywnemu wpływowi na skórę i cały organizm - takimi właściwościami odznaczają się solanki radoczynne, których źródła biją w Lądku Zdroju.

Do picia i do kąpieli

Wody mineralne wykorzystywane są nie tylko w terapiach pitnych, ale do różnego rodzaju kąpieli i innych zabiegów wodnych. Ten sposób leczenia nosi nazwę balneoterapii i stanowi podstawę sanatoryjnych kuracji. Duże zastosowanie mają cieplice, czyli wody termalne. Zarówno wody mineralne, jak i termalne służą do kąpieli leczniczych, okładów, inhalacji. Bardzo popularne są kąpiele siarkowe, które posiadają właściwości przeciwzapalne, przeciwmiażdżycowe, skutecznie łagodzą objawy chorób reumatycznych i dermatologicznych. Można ich zażywać w Busku, Solcu, Horyńcu, Lądku. Sanatoria oferują jeszcze inne zabiegi wodne: masaż wirowy, bicze szkockie, gimnastykę leczniczą w wodzie.

Ciepło zimno prądy stałe i zmienne

Inne zabiegi uzdrowiskowe to terapia ciepłem (termoterapia) i zimnem (krioterapia). Zarówno wysoką, jak i niską temperaturą można oddziaływać miejscowo na bolącą okolicę ciała (okłady z parafiny), jak i na cały organizm (gorące kąpiele, sauna). Krioterapia ogólna polega na krótkim przebywaniu w komorze zimna, w której panuje temperatura poniżej 100 stopniC. W ten sposób można leczyć dolegliwości bólowe, reumatyczne, zapobiegać osteoporozie, spowalniać proces starzenia się organizmu, powodować wzrost odporności. Sanatoria oferują także zabiegi fizykoterapeutyczne: oddziaływanie laserem, słabym prądem stałym, zmiennym, polem magnetycznym i inne.

Ruch i dieta

Gimnastyka lecznicza, rehabilitacja ruchowa są stałymi elementami leczenia uzdrowiskowego. Także odżywianie nie jest przypadkowe, lecz ściśle dostosowane do stanu zdrowia chorego. Pacjent w sanatorium poddany jest pewnemu, korzystnemu dla siebie reżimowi: musi zaakceptować odpowiednią dietę, przychodzić o określonej godzinie na gimnastykę. Uczestniczy w zajęciach edukacyjnych, z jednej strony dostarczających mu wiedzy na temat jego choroby, z drugiej motywujących do zmiany niekorzystnych nawyków żywieniowych i innych na takie, które ułatwią życie z przewlekłą chorobą i poprawią samopoczucie. Pobyt w uzdrowisku jest znakomitą okazją do nabycia, pod okiem specjalistów, nowych, pozytywnych przyzwyczajeń.

Dieta i ruch odgrywają ważną rolę w leczeniu otyłości. W sanatoriach leczy się zarówno otyłość związaną z chorobami metabolicznymi i hormonalnymi, jak też otyłość prostą, będąca skutkiem nadmiernego, zbyt kalorycznego odżywiania.
 
Wypoczynek i czas dla siebie

Uzdrowiska położone są zwykle w pięknej okolicy, o zróżnicowanej rzeźbie terenu albo nad morzem czy w lesistej okolicy nizinnej. Piękno krajobrazu i bliskość przyrody też wywierają dobroczynny wpływ na samopoczucie, zwłaszcza przybysza z dużej aglomeracji miejskiej. Dodatkową zaletą pobytu jest oderwanie się od codziennych realiów. Chory nie musi robić zakupów, gotować, chodzić do pracy. Ma czas wyłącznie dla siebie. Bierze zabieg - odpoczywa w łóżku. Nigdzie się nie spieszy, jest odizolowany od źródeł codziennego stresu. To też sprzyja korzystnym efektom kuracji.

To warto wiedzieć

Wyjazd do uzdrowiska wiąże się ze zmianą klimatu, co może być przyczyną obniżonego samopoczucia w pierwszych dniach pobytu: senności, bólu głowy, rozdrażnienia. Nasilenie objawów jest proporcjonalne do siły bodźców klimatycznych. Jest to normalne, przemijające zjawisko aklimatyzacji. Jeśli źle się czujemy, trzeba po prostu więcej wypoczywać, poleżeć, unikać wysiłku.

Niektórzy chorzy skarżą się na zmęczenie i złe samopoczucie także po powrocie do domu. To również jest zjawisko normalne - przejściowa reakcja organizmu, który przez pewien czas stymulowany był wieloma bodźcami. Trwa to zazwyczaj dość krótko, po czym następuje stopniowa poprawa samopoczucia, która może utrzymywać się bardzo długo.

Niektórzy kuracjusze fundują sobie złe samopoczucie na własne życzenie. Nie zadowalają się bowiem liczbą zabiegów zapisanych im przez lekarza, ale chcąc, jak twierdzą, maksymalnie wykorzystać czas, wykupują dodatkowe zabiegi. Skutek tej swoistej zachłanności może być odwrotny od zamierzonego. Nadmiernie pobudzany wieloma bodźcami organizm nie jest w stanie pozytywnie na nie zareagować.
Warto też pamiętać, że między seriami zabiegów, na przykład fizykoterapeutycznych, musi być odpowiednio długa przerwa. Jest to właśnie czas potrzebny do wystąpienia odpowiedniej reakcji na leczenie.

Dajmy organizmowi tę szansę, a na pewno poczujemy się lepiej.

Popularne polskie uzdrowiska

Prezentujemy najbardziej znane i chętnie odwiedzane polskie uzdrowiska. Polecamy je nie tylko ze względu na walory lecznicze, ale też wszystkim, którzy chcą schudnąć dla zdrowia i urody.

Krynica Zdrój to jedno z największych i najbardziej znanych polskich uzdrowisk. Położona w Beskidzie Sądeckim ma niepowtarzalne walory klimatyczne i krajobrazowe. Występują tu unikalne źródła wód mineralnych: szczaw alkalicznych wapniowych, magnezowych, sodowych, zawierające żelazo, brom i jod, Najbardziej znane z nich to Słowinka, Jan i Zuber. W Krynicy leczy się choroby układu trawienia i przemiany materii oraz układu krążenia. W sanatoriach prowadzone są też turnusy z programem odchudzającym.

Lądek Zdrój, położony w Górach Złotych nad rzeką Białą, to jedno z najstarszych polskich uzdrowisk. Walory lecznicze występujących tu wód znane są od XV w., ale rozwój uzdrowiska datuje się od XVIII w. W Lądku występują słabo zmineralizowane wody termalne radoczynne, siarczkowe i borowiny fluorkowe. Leczy się tu choroby narządów ruchu, układu krążenia i skóry oraz przemiany materii. Lądek jest także znaną i popularna miejscowością wypoczynkową, o dużych walorach klimatycznych i krajobrazowych.

Rabka, nazywana często „Republiką dziecięcą" to jedno z największych i najbardziej znanych, nie tylko w Polsce, uzdrowisk dziecięcych. Położona w Gorcach, ma łagodny klimat. W Rabce rozwinięte jest lecznictwo i profilaktyka chorób dziecięcych, głównie układu krążenia i ruchu, ale także przemiany materii. Występują tu solanki i borowiny. Rabka to także znana miejscowość wypoczynkowa i ośrodek sportów zimowych.

Rymanów to miejscowść o na Pogórzu Bukowskim nad rzeką Morawą. Właściwe uzdrowisko, Rymanów Zdrój, położone jest 4 km od centrum. Tradycje lecznictwa sanatoryjnego sięgają XIX w., leczy się tutaj choroby układu krążenia, oddechowego i pokarmowego głównie u dzieci poprzez kąpiele, inhalacje, elektroterapie. Występują tu wody mineralne - szczawy chlorkowo-sodowe, bromkowe, jodowe oraz zmineralizowana borowina pochodzenia leśnego z niewielką zawartością sodu i siarczanu.

Kudowa Zdrój to jedno z najstarszych i najbardziej znanych polskich uzdrowisk. Położona jest w Sudetach Środkowych. Pierwsze łazienki kąpielowe powstały w XVII w. Kudowa łączy walory uzdrowiskowe z wypoczynkowymi. Występują tu liczne źródła wód mineralnych, głównie szczawy alkaliczno-ziemne żelaziste, arsenowe i borowe. W Kudowie leczy się choroby układu krążenia, endokrynologiczne i przemiany materii, prowadzone są turnusy z programami odchudzającymi.

Konsultacja: dr Izabella Łępicka, lekarz balneoklimatolog

Dodaj komentarz