Mózg – centrum sterowania pamięcią
Procesy zapamiętywania i odtwarzania informacji przebiegają w obu półkulach mózgowych, w około 14 miliardach komórek nerwowych. Nasza pamięć to rodzaj zapisu doświadczeń i informacji w mózgu. Część zapisu pozostaje w nim na dłużej, część po jakimś czasie jest automatycznie kasowana.

Wyróżnia się kilka rodzajów pamięci:
• bezpośrednią, do kilkunastu sekund, odpowiadającą
np. za zapamiętanie numeru telefonu podczas wybierania;
• krótkotrwałą, do kilku tygodni, zapamiętującą np. treść filmu;
• długotrwałą, która gromadzi informacje na wiele lat.
Prawa półkula mózgu zapamiętuje: obrazy, kształty i schematy, pojęcia abstrakcyjne, przeżycia emocjonalne.
Lewa półkula zapamiętuje: słowa, całe zdania, liczby, działania arytmetyczne.

Kłopoty z pamięcią miewa każdy. I starszy, i całkiem młody. Dlaczego jedni zapamiętują szybko i dużo, a inni wręcz przeciwnie? Za głównego winowajcę zwykło się uważać wiek. Jednak dobra pamięć wcale nie musi być przywilejem młodości. Profesor Michael L. Epstein, psycholog z Rider University z New Jersey, twierdzi, że w mózgu tkwi wielki potencjał i wystarczy wiedzieć, jak go wykorzystać. Przykładami osób, które pracując umysłowo do później starości, przezwyciężyły biologiczny krach mózgu, są np. Bertrand Russell (filozof), Tadeusz Kotarbiński (filozof), Artur Rubinstein (muzyk), Lew Tołstoj (pisarz), Ludwik Solski (aktor) i wielu, wielu innych.
Okazuje się, że przyczyną kłopotów z pamięcią jest aż w 80 proc. silny stres, który może powodować zapominanie o najważniejszych sprawach, a nawet powstawanie takich luk w pamięci, jakich doświadczają osoby tracące przytomność. Na pogorszenie pamięci wpływają także lęki, stany depresyjne, źle przespana noc, a nawet choroby serca. Zmieniają one nie tylko naszą zdolność do przypominania sobie różnych faktów, ale również szybkość uczenia się. Jak dbać o dobrą pamięć?

Trenuj szare komórki
Im więcej neuronów (komórek układu nerwowego) zajętych jest pracą, tym sprawniej zapamiętujesz i przypominasz sobie różne informacje. Okazuje się, że wszelkie obawy przed zaśmiecaniem pamięci są bezpodstawne. Przeciwnie, im więcej zapamiętasz spraw, tym łatwiej potem przypomnisz sobie różne rzeczy. Dobrym sposobem utrzymania sprawności szarych komórek jest ich „inteligentne” gimnastykowanie.
• Codziennie rozwiąż krzyżówkę albo naucz się na pamięć fragmentu wiersza lub prozy.
• Przed zaśnięciem przeanalizuj godzina po godzinie cały miniony dzień.
• Policz, ile w ciągu 3 minut przychodzi ci do głowy powiedzeń związanych z jakimś słowem (codziennie innym).
• Bardzo szybko zakreśl w dowolnym tekście wybraną literę, np. „k”. Potem prześledź, ile wyrazów opuściłaś. Powtarzając to ćwiczenie z różnymi literami, potrawiasz spostrzegawczość.
• Każdego dnia zapisz sobie dowolny numer do zapamiętania, cztero- lub sześciocyfrowy, rozdzielony na dwie części, co ułatwia zapamiętywanie. Kilka razy w ciągu dnia sprawdź, czy go pamiętasz.

Sprytne sztuczki
Istnieją metody z dziedziny tzw. mnemotechniki, które pozwalają na szybkie zapamiętywanie i przypominanie sobie różnych rzeczy. Polegają one na tym, że każdą informację, którą chcesz zapamiętać, należy związać z czymś już wcześniej znanym. Warto wykorzystywać przy tym przyjemne i zmysłowe wydarzenia z przeszłości (wzrokowe, słuchowe, węchowe, dotykowe, smakowe), a także używać komicznych skojarzeń.

Rzymski pokój
Pomaga zapamiętać np. długą listę rzeczy, które zamierzasz kupić w supermarkecie. Wyobraź sobie, że wchodzisz do umeblowanego i urządzonego pokoju. Wybierz kilka mebli, które pierwsze zobaczysz oczami wyobraźni. Następnie na każdym z nich „połóż” zakup, który chcesz nabyć w sklepie np.: zeszyt i kredki na biurku, szczotkę do zębów na kaktusie, wino na stole itd.

Muzyczne skojarzenia
Gdy uczysz się na pamięć przemówienia, jakie masz zamiar wygłosić, wiersza lub nawet numeru telefonu, „podłóż sobie” pod ten tekst jakąś ulubioną melodię, która współgra rytmicznie z wypowiadanymi na głos słowami. W sytuacji, gdy będziesz musiała ich użyć, melodia pozostanie w pamięci i będzie wspomagać przypominanie słów.

Dowcipne skojarzenia
Najłatwiej zapadają w pamięć informacje komiczne, absurdalne oraz...erotyczne. Gdy chcesz wbić sobie do głowy jakąś obcą nazwę np. miasta Suhag w Egipcie, wyobraź sobie np. sucharek leżący na pustyni.

Co szkodzi mózgowi...
• Zmiany miażdżycowe powodują niedotlenienie i niedożywienie szarych komórek.
• Neurotoksyny (ołów, kadm, dym papierosowy) uszkadzają połączenia między komórkami nerwowymi.
• Urazy głowy, udar i guzy, depresja, choroby tarczycy i cukrzyca zmniejszają sprawność mózgu.
• Zmęczenie, długotrwałe niedosypianie.

...a co mu pomaga
Aby utrzymać sprawność przekazu, neurony potrzebują sporo energii. Należy zjadać dużo warzyw i owoców, a jak najmniej zwierzęcych tłuszczów, które sprzyjają odkładaniu się blaszek miażdżycowych.
Marchew zawiera karotenoidy, pięć witamin i olejki lotne, które polepszają przemianę materii w mózgu, dzięki czemu ułatwiają zapamiętywanie i uczenie się. Witamina A przedłuża życie komórek nerwowych.
Awokado dostarcza kwasów tłuszczowych nienasyconych, dobroczynnych dla naczyń krwionośnych mózgu. Dodają one sił tzw. pamięci krótkotrwałej, używanej np. przy sporządzaniu listy zakupów.
Orzechy zwane są nawet owocami pamięci. Dostarczają witamin z grupy B i witamin C i E, magnezu oraz kwasów tłuszczowych omega-3 i kwasu elagowego, chroniącego tętnice mózgowe przed miażdżycą.
Czosnek obniżający poziom cholesterolu, uchodzi także za dobroczyńcę dla mózgu. Chroni mózgowe naczynia krwionośne przed złogami miażdżycowymi. Dzięki temu szare komórki – lepiej ukrwione i dotlenione – sprawniej funkcjonują.
Ananas powinien być ulubionym owocem muzyków i aktorów oraz osób, które muszą uczyć się na pamięć długich tekstów. Ułatwia to zawarta w ananasie witamina. Owoc ten zawiera także dużo cennego potasu.

Zapytaj farmaceutę
Żeń-szeń Uważany jest za korzeń młodości. Wzmacnia organizm i zwiększa sprawność myślenia.
Lecytyna Polepsza koncentrację i pamięć.
Kwas dokozaheksaenowy – DHA Podstawowy składnik odżywczy dla
tkanek mózgu, wspomaga pracę umysłu poprzez stymulację komórek
mózgowych i sieci neuronów
Miłorząb Poprawia krążenie w naczyniach krwionośnych mózgu.

Pożyteczne wiadomości
Dużo sposobów na poprawę pamięci znajdziesz w książkach 
•„Biblia pamięci” Gary Small •„Jak się uczyć?” Francine Boucher •„Mapy Twoich myśli” Tony Buzan, Barry Buzan •„Myśleć jak Einstein” Thorpe Scott •„Superpamięć dla uczących się” Harry Lorayne •„Zarządzanie czasem” Brian Tracy.

Dodaj komentarz