Przyczyna dolegliwości

Bóle kręgosłupa mogą pojawiać się już w bardzo młodym wieku, najczęściej u dzieci cierpiących na nadwagę. Wyjątkowo duża otyłość może prowadzić do skrzywienia kręgosłupa, nadmiernego przeciążenia stawów, uszkodzenia krążka międzykręgowego, zbytniego rozciągnięcia bądź przykurczy mięśni. Dzieje się tak, gdyż podczas codziennych czynności - wstawania, poruszania się, podnoszenia przedmiotów, chodzenia, czy wykonywania jakichkolwiek ruchów - kręgosłup i cały narząd ruchu, z powodu nadmiaru tkanki tłuszczowej, jest za bardzo obciążony (największy wpływ ma tu tkanka tłuszczowa zgromadzona wokół brzucha). Doprowadza to w rezultacie do jego uszkodzeń.

Przeciążenia spowodowane nadwagą doprowadzają do osłabienia pierścienia włóknistego, a w konsekwencji do powstania przepukliny jądra miażdżystego. Przepuklina zaczyna uciskać korzenie nerwów, co powoduje bóle w okolicach pleców i pośladków, często promieniujące do jednej z nóg. Jeśli tylko się pojawią, to sygnał, że dzieje się coś niepokojącego i powinniśmy zgłosić się jak najszybciej do lekarza ortopedy, neurochirurga lub rehabilitanta w celu przeprowadzenia badań diagnostycznych. Ignorowanie tych objawów może doprowadzić (szczególnie przy dużej nadwadze) do bardzo poważnych urazów, które będą wymagały interwencji chirurgicznej. Pamiętajmy, że bóle związane z kręgosłupem i narządem ruchu to objaw już istniejącej choroby lub uszkodzeń, a nie ich początek.

Jak dbać o kręgosłup, gdy ma się nadwagę?

W Klinice Rehabilitacji w Nowym Dworze odradzamy pacjentom podejmowanie intensywnych działań w celu szybkiego zrzucenia nadmiaru kilogramów. Nagła zmiana stylu życia poprzez zastosowanie nieodpowiedniej diety i intensywne ćwiczenia fizyczne może spowodować nieprzewidziane problemy zdrowotne. Nie wszyscy cierpią na otyłość z tych samych powodów. Przed zastosowaniem ćwiczeń i diety należy najpierw zdiagnozować przyczyny jej powstawania, a dopiero potem wraz ze specjalistą ustalić najodpowiedniejszą kurację. Dobrym sposobem na uniknięcie urazów kręgosłupa i narządu ruchu jest codzienna gimnastyka. Pozwala utrzymać sprawność i rozwinięcie tych partii mięśni przykręgosłupowych, które przejmują na siebie przeciążenia, a także poprawia krążenie. W trakcie treningu trzeba unikać zbyt dużego wysiłku i wykonywania ćwiczeń siłowych. Wskazana jest konsultacja z lekarzem ortopedą lub rehabilitantem w celu indywidualnego dobrania zestawu ćwiczeń. Dzień należy zacząć od gimnastyki rozciągającej, popularnie zwanych „stretchingiem". Ćwiczenia takie można wykonywać w łazience w czasie porannej toalety.

Może być to na przykład:

1.Wspinanie się na palcach i wytrzymywanie w tej pozycji kilku sekund, a następnie opuszczanie powoli tak, aby stanąć na pełnych stopach. Czynność należy powtórzyć kilka razy.
2.Przenoszenie ciężaru ciała z jednej nogi na drugą: wychylenie ciała jak najdalej w prawą stronę, następnie powrót do pozycji wyjściowej, wychylenie w lewą stronę i znów powolny powrót.
3.Sięganie prawą ręką jak najwyżej, utrzymanie się w takiej pozycji przez kilka sekund, a następnie jej opuszczenie. Tak samo postępujemy z lewą ręką.
4.Wysunięcie lewej nogi do przodu na odległość 20-30 cm i powolne przenoszenie ciężaru ciała na przednią nogę. Wytrzymanie kilku sekund i powrót do pozycji pionowej. Ćwiczenia powtarzamy z wysunięciem prawej nogi.

Po takiej porannej gimnastyce każdy powinien poczuć się lepiej. Ponadto w trosce o zdrowie dobrze jest w ciągu tygodnia zaplanować przynajmniej trzy dłuższe spacery. Ruch na świeżym powietrzu poprawia ukrwienie i sprawność mięśni. Najlepiej jest wyznaczyć sobie na początek w miarę krótki dystans tak, aby nie prowadził on do zbytniego zmęczenia, a potem, np. co tydzień, go wydłużać. Tempo chodzenia nie powinno być zbyt wolne, ale nie może też powodować zadyszki.
Przynajmniej raz w tygodniu należy odwiedzić basen. Pływanie ma bardzo duże znaczenie dla wzmacniania mięśni. Ciężar ciała zanurzonego w wodzie jest mniejszy, dlatego łatwiej nam wykonywać ćwiczenia i nie doprowadzić do przeciążenia kręgosłupa. Osoby z nadwagą mogą uprawiać każdą dyscyplinę sportową, jeśli nie ma do tego przeciwwskazań lekarza.
Pamiętajmy, że gwałtowne ruchy, przy wstawaniu, obracaniu się, sięganiu po przedmioty, jak również głębokie i gwałtowne skłony na wyprostowanych nogach, są niebezpieczne dla kręgosłupa. Unikajmy pozostawania w pochyleniu na jedną stronę przez dłuższy czas. Jeżeli to możliwe, nie podnośmy przedmiotów ze zgiętym kręgosłupem, ponieważ dochodzi wtedy do największego obciążenia stawów międzykręgowych i krążków międzykręgowych.

Profilaktyka w pracy

Niestety, coraz więcej czasu spędzamy, siedząc przy komputerze. Powinniśmy się zwracać szczególną uwagę na dobór odpowiedniego fotela i utrzymywanie prawidłowej postawy, szczególnie gdy pracujemy w takiej pozycji przez wiele godzin. Utrzymujemy wtedy niektóre partie mięśni i kręgosłup w ciągłym napięciu, doprowadzając do jego przeciążenia, a w konsekwencji - do skrzywienia. Regularne przerwy pozwolą nam na odprężenie mięśni i poprawienie krążenia. Siedzisko fotela musi być wystarczająco duże, aby zapewniało możliwość zmiany pozycji siedzenia. Oparcie powinno mieć wygięcie w okolicach lędźwiowych i być wystarczająco wysokie, by móc oprzeć ramiona.
Również osobom wykonującym przed długi czas pracę na stojąco zaleca się częste zmienianie pozycji. Bardzo pomocne jest stawianie jednej nogi na małym podwyższeniu i przeniesienie ciężaru ciała na nogę pozostającą na równym podłożu. Co kilkanaście minut należy zmienić nogę, którą podlega obciążeniu.

Sposoby leczenia

Niektóre schorzenia, jak dyskopatia czy zwyrodnienie kręgosłupa, mogą dawać o sobie znać dopiero, gdy choroba jest już w zaawansowanym stadium. W takich wypadkach nie zawsze można podjąć rehabilitację, a rozpoczęcie ćwiczeń na własną rękę bywa powodem pogłębienia się choroby. Jeżeli w trakcie przeprowadzania diagnostyki kręgosłupa i narządu ruchu okaże się, że nasze schorzenia kwalifikują się do rehabilitacji, powinniśmy ją natychmiast przeprowadzić w specjalistycznym ośrodku. W wielu wypadkach trzeba liczyć się z wielotygodniowymi ćwiczeniami pod okiem wykwalifikowanych specjalistów. Do Kliniki Rehabilitacji w Nowym Dworze często zgłaszają się osoby, które przez lata stosowały środki przeciwbólowe i wizyty u „kręgarzy", jako jedyne antidotum na pojawiające się bóle kręgosłupa. W efekcie ich stan zdrowia jest bardzo poważny. Przywrócenie im sprawności ruchowej, która pozwoli żyć bez bólu i dużych ograniczeń ruchowych oraz uchroni przed ingerencją chirurgiczną, zabiera wiele tygodni pracy rehabilitantów.
W wypadku schorzeń kręgosłupa ważne jest odpowiednie dobranie ćwiczeń rehabilitacyjnych. Jeśli odpowiednio wcześniej zadbamy o kręgosłup, wystarczy kilka dni intensywnej rehabilitacji, aby poczuć się lepiej. Jednak stosowanie na własną rękę masaży leczniczych, maści, plastrów przeciwbólowych, czy suplementów diety może w dłuższym czasie przynieść wprost odwrotne skutki.
Należy odróżnić masaż jako formę relaksu od masażu zaleconego przez lekarza. Wizyty u wykwalifikowanego masażysty często pomagają usunąć bóle spowodowane przeciążeniem mięśni, poprawić krążenie krwi i zrelaksować się. Od tej strony masaże są jak najbardziej wskazane, dla wielu z nas to znakomity sposób na radzenie sobie ze stresem. Jednak w przypadkach chorób kręgosłupa i narządu ruchu stosowanie masażu leczniczego bez konsultacji lekarza można porównać do samowolnego brania silnych antybiotyków.

• Ośrodek w Nowym Dworze prowadzi specjalne programy usprawniające dla osób z nadwagą. Ich celem jest zapobieganie powstawaniu schorzeń kręgosłupa spowodowanych otyłością oraz leczenie bólów powstałych w wyniku przeciążeń. W trakcie turnusów przeprowadzane są zabiegi rehabilitacyjne mające na celu wzmocnienie tych partii kręgosłupa, które najbardziej narażone są na urazy w wyniku nadmiernej wagi ciała - wykorzystywana jest m. in. kinezyterapia, fizykoterapia, masaże, hydroterapia. W ciągu dnia, w zależności od stanu zdrowia pacjenta i jego schorzenia, stosuje się od 8 do 12 zabiegów, połączonych z odpowiednio długimi przerwami przeznaczonymi na odpoczynek i relaks. Rehabilitacja wspomagana jest zajęciami, podczas których pacjenci uczą się, jak należy ćwiczyć w domu, aby zachować sprawność ruchową i nie narażać się na nawrót schorzeń narządu ruchu. Całość programu wspierana jest spotkaniami z psychologiem.

Każda z osób biorących udział w rehabilitacji może liczyć na dopasowaną do własnych potrzeb dietę. Codzienne spacery po prawie 15-hektarowym parku pozwalają na polepszenie ogólnego stanu zdrowia i na stopniowe obniżanie wagi ciała. Wiadomo, że proces odchudzania trwa długo i musi być prowadzony pod systematyczną kontrolą lekarza i dietetyka.

Dodaj komentarz